Các mẫu nến đảo chiều mạnh nhà đầu tư nhất định phải biết

Trong thị trường tài chính đầy biến động, mấu chốt của sự thành công không nằm ở việc bạn giao dịch nhiều hay ít, mà ở khả năng nắm bắt được thời điểm vàng để vào lệnh và thoát lệnh. Tuy nhiên, thực tế khắc nghiệt cho thấy đám đông thường đi ngược lại với xu hướng: Mua ở đỉnh hưng phấn và Bán ở đáy hoảng loạn.

Để không trở thành nạn nhân của thị trường, nhất định bạn không nên bỏ qua “vũ khí” phân tích kỹ thuật cực kỳ hiệu quả: Các mẫu nến đảo chiều mạnh. Đây chính là những tín hiệu sớm nhất mà “Cá mập” để lại trên biểu đồ giá.

1. Thế nào là mô hình nến đảo chiều?

Mô hình nến đảo chiều (biểu đồ nến Nhật đảo chiều) là những cấu trúc nến đặc biệt xuất hiện tại các vùng giá quan trọng, báo hiệu xu hướng hiện tại (Tăng hoặc Giảm) đang suy yếu và có khả năng cao sẽ đảo chiều sang hướng ngược lại.

Dựa trên tín hiệu cung cấp, chúng ta chia làm 2 nhóm chính:

• Mô hình nến đảo chiều Tăng: Xuất hiện ở đáy của một xu hướng giảm, báo hiệu phe Bán đã kiệt sức và phe Mua bắt đầu nhập cuộc để đẩy giá lên.

• Mô hình nến đảo chiều Giảm: Xuất hiện ở đỉnh của một xu hướng tăng, báo hiệu phe Mua đã hụt hơi và phe Bán đang chốt lời mạnh, chuẩn bị đạp giá xuống. 

Lưu ý quan trọng: Nến đảo chiều không đồng nghĩa với việc giá sẽ quay đầu ngay lập tức 180 độ. Nó có thể là dấu hiệu của việc thị trường đi ngang (Sideway) hoặc điều chỉnh nhẹ trước khi tiếp tục xu hướng chính. Do đó, cần kết hợp với các công cụ khác để xác nhận.

2. Các mẫu nến đảo chiều tăng mạnh (tín hiệu BẮT ĐÁY)

Sự xuất hiện của các mẫu nến đảo chiều tăng cho thấy giá trị trường sẽ ngừng giảm và bắt đầu đảo chiều. Đây là thời điểm đẹp để các nhà đầu tư vào lệnh. Dưới đây là những mô hình nến đảo chiều tăng mà bạn cần biết.

Dragonfly Doji (Nến doji chuồn)

Nến Dragonfly Doji hay Doji chuồn là mẫu nến phổ biến nhất của mô hình đảo chiều tăng.

• Đặc điểm nhận diện: Hình dáng giống con chuồn chuồn hoặc chữ “T”. Thân nến tiêu biến (giá mở cửa ≈ giá đóng cửa) và nằm ở mức cao nhất trong phiên. Điểm mấu chốt là bóng nến dưới rất dài, không có bóng trên.

• Diễn biến tâm lý: Đầu phiên, áp lực bán tháo cực mạnh đẩy giá xuống mức thấp kỷ lục. Tuy nhiên, thay vì hoảng loạn, dòng tiền bắt đáy nhập cuộc ồ ạt tại vùng giá thấp, quét sạch lệnh bán và đẩy giá đóng cửa quay về mức cao nhất.

• Ý nghĩa: Phe Bán đã thất bại hoàn toàn trong việc duy trì áp lực giảm. Sự từ chối giá thấp này báo hiệu phe Mua đã sẵn sàng kiểm soát cuộc chơi.

Bullish Engulfing (Nến nhấn chìm tăng)

Mẫu hình 2 nến này được xem là một trong những tín hiệu đảo chiều mạnh mẽ và phổ biến nhất, thường đánh dấu sự kết thúc dứt khoát của phe Gấu (báo hiệu TĂNG GIÁ)

• Đặc điểm nhận dạng: Nến 1 là nến giảm đỏ (thân nhỏ). Nến 2 là nến tăng xanh (thân lớn) với giá mở cửa thấp hơn và giá đóng cửa cao hơn nến 1, bao trùm hoàn toàn thân nến trước đó.

• Tâm lý thị trường: Nến 1 cho thấy đà giảm vẫn còn nhưng yếu ớt. Sang nến 2, dù mở cửa thấp hơn nhưng lực mua bùng nổ mạnh mẽ, nuốt chửng toàn bộ nỗ lực giảm giá của ngày hôm trước.

• Độ tin cậy: Rất cao. Tín hiệu càng mạnh nếu nến xanh thứ 2 đi kèm với khối lượng giao dịch (Volume) đột biến.

Piercing Pattern (nến Đường nhọn)

Mẫu nến này giống như một mũi tên của phe Mua xuyên thủng lớp phòng thủ của phe Bán, báo hiệu đà giảm đã bị chặn đứng.

• Đặc điểm nhận dạng: Mẫu nến Piercing Pattern gồm hai nến, trong đó nến một là nến giảm và nến hai là nến tăng. Độ dài của nến tăng tối thiểu phải bằng một nửa so với cây nến đứng trước nó. Bên cạnh đó giá mở cửa của nến tăng phải tạo ra một khoảng cách nhất định với giá đóng của của nến giảm.

• Ý nghĩa: Sự thâm nhập sâu của nến xanh vào nửa trên thân nến đỏ cho thấy lực bán đã bị triệt tiêu đáng kể.

• Lưu ý: Nếu nến 2 không vượt qua được mức 50% của nến 1, mô hình này chưa hoàn thiện và độ tin cậy thấp.

Nến búa Hammer

Là một trong những tín hiệu đảo chiều tăng giá kinh điển và đáng tin cậy nhất, nến Hammer thường xuất hiện ở “đáy vực” của một xu hướng giảm để báo hiệu sự hồi sinh mạnh mẽ của phe Mua.

• Nhận diện hình dáng: Thân nến nhỏ nằm gọn ở phía trên, điểm đặc trưng nhất là bóng nến dưới rất dài (lý tưởng là dài gấp 2-3 lần độ dài thân nến), trong khi bóng trên cực ngắn hoặc hoàn toàn không có.

• Tâm lý thị trường: Trong phiên giao dịch, phe Bán hung hăng dìm giá xuống mức thấp kỷ lục, nhưng ngay lập tức phe Mua đã phản công quyết liệt để đẩy giá quay ngược trở lại đóng cửa sát mức mở cửa.

• Ý nghĩa bóng nến: Chiếc “cán búa” (bóng dưới) càng dài chứng tỏ sự “từ chối giá thấp” càng quyết liệt, cho thấy vùng hỗ trợ tại đó cực kỳ cứng vững.

• Lưu ý giao dịch: Dù nến màu Xanh hay Đỏ đều mang tín hiệu đảo chiều, nhưng nến Búa Xanh (Giá đóng cửa > Giá mở cửa) sẽ cho tín hiệu tích cực hơn. Tuy nhiên, để an toàn tuyệt đối, nhà đầu tư nên kiên nhẫn đợi một cây nến xanh xác nhận vào phiên hôm sau trước khi xuống tiền.

Bullish Harami

Mẫu nến này báo hiệu sự “hãm phanh” đột ngột của đà giảm, thị trường chuyển từ trạng thái hoảng loạn sang tích lũy chờ bùng nổ.

• Đặc điểm nhận dạng: Nến 1 là nến giảm dài (Mẹ). Nến 2 là nến tăng nhỏ (Con) nằm lọt thỏm hoàn toàn trong phạm vi thân nến 1.

• Ý nghĩa: Đà giảm mạnh đã bị chặn đứng. Thị trường đang lưỡng lự và phe bán không còn đủ sức đẩy giá xuống thấp hơn nữa.

• Chiến lược: Đây là tín hiệu cảnh báo sớm chứ chưa phải điểm vào lệnh ngay lập tức. Trader nên chờ đợi sự phá vỡ (breakout) khỏi vùng giá của nến mẹ để xác nhận xu hướng mới.

Nến Sao mai Morning Star

Morning Star là bộ ba nến quyền lực bậc nhất trong phân tích kỹ thuật, báo hiệu “bình minh” tăng giá rực rỡ sau một đêm dài giảm sâu.

• Đặc điểm nhận diện:

  • Nến 1: Nến giảm đỏ thân dài, xác nhận xu hướng giảm trước đó vẫn mạnh.

  • Nến 2 (Ngôi sao): Thân rất nhỏ (dạng Doji hoặc Spinning Top), thường tạo Gap giảm so với nến 1, thể hiện sự lưỡng lự và cạn cung.

  • Nến 3: Nến tăng xanh thân lớn, giá đóng cửa bắt buộc phải vượt lên trên 50% thân nến 1, xác nhận lực mua áp đảo.

• Ý nghĩa: Mô hình này kể một câu chuyện trọn vẹn về sự chuyển giao quyền lực: Từ áp lực bán tháo (Nến 1) đến sự giằng co, cân bằng (Nến 2) và cuối cùng là sự bùng nổ của dòng tiền bắt đáy (Nến 3). Đây là tín hiệu đảo chiều có độ tin cậy rất cao.

Bullish Abandoned Baby (Em bé bị bỏ rơi)

Đây là mô hình đảo chiều 3 nến cực kỳ hiếm gặp nhưng có độ tin cậy cao nhất ở đáy xu hướng giảm, báo hiệu sự hoảng loạn đã kết thúc và phe mua bắt đầu chiếm lĩnh hoàn toàn.

Tweezer Bottom (mô hình Đáy nhíp)

Tweezer Bottom là mô hình nến đảo chiều tăng giá mạnh thường xuất hiện ở đáy của một xu hướng giảm, báo hiệu phe bán đã hoàn toàn bất lực trong việc phá vỡ vùng hỗ trợ quan trọng.

3. Các mẫu nến đảo chiều giảm mạnh (tín hiệu THOÁT HÀNG/Short)

Các mẫu nến giảm dưới đây sẽ cho bạn biết thời điểm mình nên thoát lệnh kịp thời để tránh rủi ro khi giá bắt đầu giảm.

Gravestone Doji (Doji bia mộ)

Bearish Engulfing (nhấn chìm giảm)

Là mô hình nến đôi đảo chiều giảm giá có độ uy tín cực cao, thường xuất hiện tại đỉnh của một xu hướng tăng để báo hiệu phe Gấu đã chính thức “nuốt chửng” hoàn toàn nỗ lực của phe Bò.

• Nhận diện hình dáng: Cấu tạo gồm 2 cây nến đối lập. Nến đầu tiên là nến Xanh (tăng) thân nhỏ. Nến thứ hai là nến Đỏ (giảm) thân dài, có kích thước bao trùm toàn bộ phần thân của cây nến xanh trước đó (như hình ảnh người khổng lồ nuốt chửng người tí hon).

• Tâm lý thị trường: Nến xanh đầu tiên cho thấy đà tăng vẫn còn nhưng đã yếu ớt. Nến đỏ thứ hai mở cửa có thể cao hơn (tạo bẫy tăng giá) nhưng lập tức bị lực bán tháo khổng lồ đè bẹp, đẩy giá đóng cửa thấp hơn cả mức mở cửa của ngày hôm trước. Đây là sự chuyển giao quyền lực tuyệt đối sang phe Bán.

• Lưu ý giao dịch: Cây nến đỏ thứ hai càng dài và đi kèm với khối lượng giao dịch (Volume) đột biến thì tín hiệu đảo chiều càng mạnh mẽ. Đây là thời điểm lý tưởng để chốt lời các lệnh mua trước đó hoặc cân nhắc mở vị thế Bán khống (Short).

Shooting Star (nến bắn sao)

Evening Star (Nến sao Hôm)

Tweezer Top (nến Đỉnh nhíp)

Là mẫu nến đôi đảo chiều giảm giá thường xuất hiện tại đỉnh của xu hướng tăng, báo hiệu một ngưỡng kháng cự “cứng” mà phe Mua không thể xuyên thủng sau nhiều lần thử thách.

4. Nguyên tắc giao dịch thành công với mẫu nến đảo chiều mạnh

Các mẫu nến đảo chiều mạnh sẽ báo hiệu xu hướng của thị trường, giúp nhà đầu tư đưa ra nhận định chính xác và kịp thời. Tuy nhiên, để việc giao dịch thành công, cần lưu ý một số nguyên tắc: 

Chỉ vào lệnh khi mẫu nến đảo chiều đã hoàn thành

Bạn cần phải đợi cây nến tín hiệu cuối cùng của mô hình nến đảo chiều đóng cửa để xác định chính xác dạng mô hình nến rồi mới đưa ra quyết định vào lệnh. Nếu vội vã vào lệnh quá sớm, bạn dễ phán đoán sai và gặp nhiều rủi ro. Vì vậy hãy kiên nhẫn để tăng khả năng thành công trong giao dịch.  

Cắt lỗ

Không bao giờ có trường hợp nào là an toàn 100% nên bạn không bao giờ được quên đặt cắt lỗ để đề phòng tình huống xấu xảy ra. Trong mẫu nến đảo chiều, bạn nên cắt lỗ ở trên hoặc dưới cùng của mô hình, điểm cắt lỗ nên cách râu nến tốt nhất là khoảng 2 – 3 pip để tránh trường hợp nên rút chân.

Chốt lời

Trong mô hình nến đảo chiều, mức giá tối thiểu bạn dùng để chốt lời phải bằng kích thước hình thành của mô hình nến. Bạn có thể áp dụng quy tắc R : R như 1:1 hoặc 1:2 để chốt lời, lưu ý kết quả thu được sẽ là lợi nhuận tối thiểu thu được nhưng mô hình đảo chiều thường tốt hơn kỳ vọng nên bạn có thể áp dụng thêm trailing stop khi chốt lời để thu được lợi nhuận.

5. Một vài lưu ý giúp giao dịch với mẫu nến đảo chiều mạnh hiệu quả hơn

Một số lưu ý khác khi trader sử dụng mô hình nến đảo chiều mạnh:

• Trader cần chờ nến đóng cửa để xác nhận chính xác mô hình nến đảo chiều
• Các khung giờ dễ xác định thời gian đóng nến như M1, M5, M15, M30, H1, W1 và MN.
• Các khung giờ giao dịch H4, D1 thường khó xác định thời gian đóng nến.
• Giao dịch từ tháng 4 – 9 thì nến D1 sẽ đóng cửa vào 4h sáng, nến H4 sẽ đóng cửa vào 0h, 4h, 8h, 12h, 16h và 20h. Các khung giờ đóng cửa được tính theo giờ Việt Nam.
• Giao dịch từ tháng 10 – 3, nến D1 sẽ đóng cửa vào 5h sáng, nến H4 sẽ đóng cửa vào 1h, 5h, 9h, 13h, 17h và 21h. Các khung giờ đóng cửa được tính theo giờ Việt Nam.
• Nhà đầu tư phải luôn đặt Stop loss và chốt lời để giảm thiểu rủi ro cũng như  tối ưu lợi nhuận
• Để mô hình nến đảo chiều có hiệu quả cần kết hợp với các công cụ phân tích kỹ thuật khác như đường trendline, đường MA, đường RSI, hỗ trợ và kháng cự.

Những mẫu nến đảo chiều mạnh là một trong những công cụ phổ biến nhất để các  nhà đầu tư đánh giá thị trường và đưa ra dự đoán cho xu hướng giá, tuy không quá phức tạp nhưng ứng dụng tốt mô hình nến này lại đem về hiệu quả rất cao. Với những mẫu nến đảo chiều mạnh mà Finhay đã giới thiệu trên đây, hy vọng đọc giả có được những thông tin hữu ích cũng như áp dụng thành công trong quá trình giao dịch của mình.