Cổ phiếu quỹ là gì?
Cổ phiếu quỹ (CPQ), tên đầy đủ là cổ phiếu ngân quỹ, là loại cổ phiếu do công ty cổ phần đại chúng phát hành rồi được chính công ty mua lại bằng nguồn vốn của mình.
Theo pháp luật quy định, điều kiện để công ty đó mua lại hoặc bán lại CPQ đó là công ty phải báo cáo Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, nộp đơn xin phép theo quy định của sở GDCK/TTGDCK.
Đặc điểm của cổ phiếu quỹ
- Không có quyền biểu quyết các vấn đề trong công ty
- Không được tính vào thu nhập trên cổ phiếu (EPS)
- Tổng số CPQ không được phép vượt quá tỷ lệ vốn hóa
- Không được thưởng/trả cổ tức bằng cổ phiếu
- Không được trả cổ tức bằng tiền
- Khi mua/bán CPQ thì doanh nghiệp không ghi nhận lãi lỗ. Mà chỉ ghi nhận việc tăng giảm nguồn vốn và thăng dư vốn cổ phần
- Khi công ty mua CPQ, có thể tiến hành hủy CPQ hoặc có thể giữ lại và bán ra thị trường khi cần vốn
Chung quy, CPQ là cổ phiếu chung của tất cả các cổ đông có trong công ty.
Tại sao công ty mua lại cổ phiếu quỹ?
Công ty có thể mua lại CPQ khi đang dư tiền và tạm thời chưa có nhu cầu sử dụng, khi cho rằng cổ phiếu bị thị trường định giá thấp, hoặc để tái cấu trúc nguồn vốn. Việc dùng tiền rút bớt cổ phần đang lưu hành cũng nhằm tăng giá trị thu nhập trên mỗi cổ phần (EPS).
Vì vậy, việc mua lại sẽ có lợi cho các cổ đông khi giá trị cổ phần được tăng lên. Điều này cũng vừa có lợi cho công ty nếu sau này muốn bán. Sẽ bán lại được với giá cao hơn giá vốn đã mua (phần lợi đó không được coi là lợi nhuận).
Cụ thể, ở những thị trường có nguồn vốn vay rẻ, công ty có thể vay nợ để mua lại cổ phần nhằm thay thế hoặc giảm bớt vốn chủ sở hữu. Trong trường hợp tái cấu trúc này, lượng cổ phần mua lại sẽ bị hủy ngay lập tức, vì vậy không phát sinh CPQ.
>> Hướng dẫn cách đầu tư chứng khoán cho người mới bắt đầu
Mục đích mà công ty mua lại CPQ là muốn ổn định giá cổ phiếu trên thị trường và tăng giá trị đầu tư cho các cổ đông.
Lợi ích của việc mua lại Cổ phiếu quỹ
- Khi công ty mua lại CPQ, kéo theo số lượng cổ phiếu đang lưu hành giảm. Do vậy, thu nhập trên mỗi cổ phiếu sẽ tăng >>> EPS tăng lên >>> Giá cổ phiếu tăng lên
- Lấy niềm tin của các cổ đông và nhà đầu tư bên ngoài. Rằng cổ phiếu đang được đánh giá thấp và đáng
- Như một lời khẳng định với các cổ đông trong trường hợp cổ phiếu giảm sâu, rằng công ty vẫn đang hoạt động tốt.
Nhược điểm của việc mua lại Cổ phiếu quỹ
- Mua CPQ đồng nghĩa với việc bị giảm nguồn tiền mặt cho hoạt động kinh doanh
- CPQ có thể bị lạm dụng, kém an toàn tài chính ảnh hưởng tới chủ nợ. Hoặc có thể ban lãnh đạo mua cổ phiếu quỹ từ một số cá nhân nhất định gây hại cho cổ đông
Nói chung, việc mua lại CPQ được xem là động thái tích cực. Về lý thuyết, giảm lượng cổ phiếu lưu hành giúp tăng thu nhập trên mỗi cổ phần (EPS), qua đó khiến hệ số P/E và các chỉ tiêu sinh lời ROA, ROE của công ty trở nên hấp dẫn hơn trong mắt nhà đầu tư.
Đây cũng được xem là khoản đầu tư tài chính cho các công ty, khi mà mua CPQ nếu công ty đó kinh doanh tốt thì khả năng giá cổ phiếu tăng trưởng là cao. Lúc đó, công ty lại bán ra cổ phiếu quỹ, thu lời sẽ làm tăng thặng dư vốn cổ phần. Tuy nhiên, không phải công ty nào giá cổ phiếu cũng tăng khi mua lại CPQ, đây là điều cần lưu ý.
FAQs
Cổ phiếu quỹ không có quyền biểu quyết, không được trả cổ tức bằng tiền và không được thưởng hoặc trả cổ tức bằng cổ phiếu. Đây là những đặc điểm cần phân biệt với cổ phiếu đang lưu hành.
Không phải trong mọi trường hợp. Khi công ty vay nợ để mua lại cổ phần nhằm thay thế hoặc giảm vốn chủ sở hữu và hủy ngay lượng cổ phần mua lại, không phát sinh cổ phiếu quỹ.
Không. Không phải công ty nào cũng có giá cổ phiếu tăng sau khi mua lại. Nhà đầu tư cần xem cả mặt hạn chế, gồm giảm tiền mặt cho hoạt động kinh doanh và khả năng việc mua lại bị lạm dụng, gây hại cho cổ đông hoặc chủ nợ.
Finhay
13-10-2026
